(DĐDN) Phát biểu tại cuộc họp báo về tình hình thực hiện kế hoạch quý I/2012 và các nhiệm vụ trọng tâm quý II/2012 sáng nay (9/4), ông Phùng Đình Thực –  Chủ tịch hội đồng thành viên Tập đoàn dầu khí Việt Nam (PVN) cho rằng, các vấn đề sai phạm trong kết luận của Thanh tra Chính phủ, Tập đoàn đã ban hành các quyết định phân công và tổ chức việc khắc phục và đến nay đã khắc phục cơ bản những tồn tại và kiến nghị tất cả các đơn vị thành viên không tái phạm những khuyết điểm và vi phạm cũ.

Ông Thực cho biết, thực hiện nội dung kết luận của Thanh tra Chính phủ tại Kết luận thanh tra số  124/KL – TTCP ngày 18/01/2012 về việc chấp hành quy định của pháp luật về quản lý sử dụng vốn, tài sản tại PVN và công văn 1775/VPCP – KNTN ngày 20/03/2012 của Văn phòng Chính phủ thông báo ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc xử lý sau thanh tra tại PVN; Tập đoàn đã ban hành Quyết định số 805/QĐ – DKVN ngày 10/2/2012 thành lập Ban chỉ đạo thực hiện các kiến nghị của TTCP, công văn số 2573/DKVN – TCKT ngày 03/4/2012 phân công giải trình, chấn chỉnh, khắc phục tồn tại theo ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về xử lý sau Thanh tra.

Kiểm soát vốn từ cổ phần hóa và đầu tư ngoài ngành

Theo PVN, đến thời điểm 31/12/2010, Tập đoàn đã thực hiện cổ phần hoá được 17 Cty, hầu hết các Cty sau cổ phần hoá đã phát triển tốt, tuy nhiên có những Cty sau khi thực hiện cổ phần hoá cũng gặp không ít khó khăn do những nguyên nhân khách quan và chủ quan, các đơn vị được nêu trong kết luận thanh tra chưa nộp ngay tiền cổ phần hóa về Tập đoàn là những đơn vị gặp khó khăn về vốn do những nguyên nhân khác nhau. Chẳng hạn, việc TCty Khí Việt Nam (PVGas) chậm nộp về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp DN (HTSXDN) sau khi cổ phần hóa do PV Gas liên tục bị TCty Điện lực Dầu khí (PVPower) chậm thanh toán tiền mua khí do EVN chậm  thanh toán tiền mua điện cho PV Power lên đến trên 10 nghìn tỷ đồng. Do đó, đơn vị thực sự khó khăn về vốn khi phải chuyển trả Tập đoàn, tính đến thời điểm hiện nay PVGas đã hoàn thành nộp số tiền 1.903 tỷ đồng và nhận nợ với Tập đoàn số tiền lãi phát sinh theo quy định.

Tập đoàn tiếp tục đôn đốc, yêu cầu TCty Máy & Phụ tùng và Cty Cổ phần Hóa dầu Dầu khí nộp tiền về Quỹ HTSXDN.

Đối với hai dự án góp vốn liên doanh Rusvietpetro, cho vay liên doanh Rusvietpetro, cấp vốn điều lệ cho PVEP thì theo Quyết định số 1786/QĐ-TTg về việc ban hành tiêu chí xác định công trình, dự án dầu khí được phép sử dụng tiền lãi, dầu, khí nước chủ nhà được Nhà nước để lại cho Tập đoàn, ngày 14/10/2011 của Thủ tướng Chính phủ  đã quy định “các công trình, dự án phát triển mỏ dầu khí trong nước và nước ngoài có trong quy hoạch phát triển ngành Dầu khí là đối tượng đáp ứng tiêu chí xác định công trình, dự án dầu khí”. Vì vậy, PVEP và Rusvietpetro là hai đơn vị của Tập đoàn thực hiện các chức năng trên nên việc sử dụng nguồn vốn trên là phù hợp. Hiện nay, các dự án do 2 Cty trên đầu tư đang phát huy tác dụng và đem lại hiệu quả kinh tế cao .

Với việc ứng vốn cho các tỉnh Sóc Trăng, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Hậu Giang với số tiền 622,2 tỷ đồng, sử dụng 97,6 tỷ đồng từ Quỹ đầu tư phát triển cho các địa phương để xây dựng các công trình không phải công trình dầu khí. PVN khẳng định rằng, việc ứng trước vốn cho các địa phương, ngành trong các năm qua của Tập đoàn là để giúp các địa phương, ngành thực hiện các hạng mục công trình ngoài hàng rào và công trình gắn với các dự án đầu tư của Tập đoàn nhằm đảm bảo cho các dự án triển khai đúng tiến độ. Một số dự án tương tự cũng đã được Thủ tướng Chính phủ cho phép Tập đoàn ứng vốn trước cho các địa phương để thực hiện các hạng mục nêu trên. Việc PVN ứng vốn cho các địa phương để thực hiện công tác giải phóng mặt bằng khi chưa có chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, sử dụng Quỹ đầu tư phát triển cho các địa phương để xây dựng các công trình không phải là công trình dầu khí, sẽ được xử lý như : Tập đoàn sẽ ký Biên bản thoả thuận với UBND tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình về việc hoàn trả tạm ứng của hai dự án NMNĐ Vũng Áng 1 và Sân phân phối 500kV TTĐL Vũng Áng (tỉnh Hà Tĩnh) và Dự án CSHT TTĐL Quảng Trạch (tỉnh Quảng Bình). Số tiền Tập đoàn ứng trước cho tỉnh Sóc Trăng sẽ được khấu trừ vào tiền thuê đất hoặc giao đất có thu tiền sử dụng đất sau này của Dự án TTĐL Long Phú – GĐ1. PVN đang làm việc với tỉnh Hậu Giang để hoàn tất công tác đền bù giải phóng mặt bằng và quyết toán chi phí này của Dự án TTĐL Sông Hậu 1.

Về việc sử dụng 97.601 triệu đồng từ Quỹ đầu tư phát triển cho các địa phương để xây dựng các công trình không phải là công trình dầu khí: Ngày 21/10/2011, Tập đoàn đã có công văn số 9649/DKVN-HĐTV báo cáo Thủ tướng chính phủ tình hình ứng vốn tại các địa phương. Ngày 08/12/2011, Bộ Tài chính có công văn trả lời số 16772/BTC-ĐT, theo đó, đề nghị Tập đoàn và Uỷ ban Nhân dân tỉnh Cà Mau thực hiện theo đúng các nội dung hướng dẫn của Bộ Tài chính tại công văn số 15113/BTC-ĐT ngày 08/11/2011 về đề nghị hỗ trợ vốn ngân sách trung ương kế hoạch năm 2012 cho các dự án của tỉnh Cà Mau.

Việc đầu tư vào các đơn vị khác do các Cty thành viên đầu tư thực hiện trong các năm trước đây là phù hợp với điều lệ tổ chức hoạt động của PVN và phù hợp với điều kiện thị trường và nền kinh tế tốt. Tuy nhiên một số DN hiệu quả hoạt động chưa cao do mới thành lập và chịu sự ảnh hưởng của khủng hoảng kinh tế. Ngay từ năm 2009, trên cơ sở đánh giá tình hình thị trường và mô hình hoạt động của Tập đoàn, Tập đoàn đã chỉ đạo các đơn vị tái cấu trúc sắp xếp lại để đảm bảo nâng cao hiệu quả hoạt động của các đơn vị.

Rà soát chỉ định thầu

Về kiến nghị PVN rà soát lại tất cả các gói thầu chỉ định thầu chưa đúng quy định, phân tích nguyên nhân chỉ định thầu và đánh giá hiệu quả đối với các gói thầu chỉ định sai quy định, đồng thời chỉ đạo để chấm dứt việc chỉ định thầu các dự án của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam cho các đơn vị không phải là thành viên của Tập đoàn, ông Thực cho rằng, đối với các gói thầu được chỉ định cho những đơn vị không thuộc Tập đoàn như tại kết luận của Thanh tra Chính phủ, phần lớn các gói thầu này đều là các công việc chuyên ngành (như cắm mốc ranh, tư vấn hỗ trợ đền bù, cấp chứng chỉ công trình) hoặc các công việc đòi hỏi chuyên môn cao (tư vấn quản lý dự án đường ống dẫn khí, khảo sát biển…) nên tại thời điểm đó chưa có đơn vị thành viên nào của Tập đoàn có thể thực hiện được. Ngoài ra, một số gói thầu được chỉ định vào thời điểm đó là căn cứ Công văn số 2006/VPCP-KTN ngày 29/3/2010, theo đó Thủ tướng Chính phủ đồng ý để Hội đồng quản trị Tập đoàn chủ động xem xét, quyết định hình thức lựa chọn nhà thầu, không bắt buộc phải giao cho đơn vị thành viên thuộc Tập đoàn thực hiện.Việc chỉ định thầu đều do yêu cầu cấp bách về tiến độ của dự án, yêu cầu về giao diện giữa các hạng mục thuộc dự án. Một số công việc là do tính đặc thù và việc chỉ định thầu các đơn vị ngoài ngành này đều dựa trên kết quả đã được lựa chọn ở dự án khác tương tự.

Việc chỉ định các gói thầu này đều lựa chọn các nhà thầu có năng lực, kinh nghiệm phù hợp, việc triển khai gói thầu đáp ứng tiến độ dự án và hoạt động sản xuất kinh doanh của các đơn vị trong Tập đoàn. Bên cạnh đó, các gói thầu này đều đã tiết giảm được chi phí so với dự toán gói thầu được phê duyệt hàng triệu USD và hàng tỷ đồng (một số gói thầu giảm được từ 4,4% đến 15% so với dự toán được duyệt), với chất lượng và tiến độ triển khai được đảm bảo, các gói thầu đã đóng góp hiệu quả vào kết quả sản xuất kinh doanh của đơn vị.

Các gói thầu được nêu tại kết luận của Thanh tra Chính phủ đến nay đã hoàn thành, đáp ứng tốt về mặt chất lượng và đưa vào sử dụng đúng tiến độ, đóng góp vào hiệu quả chung của các dự án, công trình.

PVN cũng đã ký ban hành Chỉ thị số 1428/CT-DKVN ngày 24/02/2012 về việc chấn chỉnh, khắc phục tồn tại trong hoạt động đấu thầu tại các Đơn vị thành viên của Tập đoàn để thực hiện trong toàn ngành, đồng thời chấm dứt việc chỉ định thầu không thuộc đối tượng được phép theo quy định nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác đấu thầu.
 
Tại cuộc họp báo, các phóng viên đã phải hỏi đi hỏi lại đến 4 lần về trách nhiệm của ông Đinh La Thăng trong thời gian làm Chủ tịch HĐQT và sau này là Chủ tịch HĐTV PetroVN (2006-2011), tuy nhiên, người đứng đầu tập đoàn hiện nay, ông Phùng Đình Thực, đã luôn không trả lời thẳng vào câu hỏi.

“Ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng về thực hiện kết luận Thanh tra Chính phủ mới có từ ngày 20-3 và đến nay chúng tôi đang tiến hành rà soát, làm rõ trách nhiệm, khuyết điểm đến đâu của từng cá nhân, tập thể. Chúng tôi cam kết sẽ khách quan, trung thực và sẽ có báo cáo Thủ tướng theo đúng quy trình” – ông Thực nói.

Giải trình lại hàng loạt những vấn đề kết luận Thanh tra Chính phủ nêu rõ về “khuyết điểm” của PetroVN, ông Thực và các lãnh đạo khác của PetroVN tham dự cuộc họp báo cho rằng, những “khuyết điểm” chỉ là vận dụng đúng quy định Nhà nước và có lợi cho đất nước, cho các địa phương (!?)  và tiết kiệm được chi tiêu như việc ứng vốn cho các địa phương đầu tư ngoài hàng rào công trình…

Trong phần trình bày của mình, ông Thực cũng nói: “Báo chí, blog trong nước viết vừa qua liệu có lợi cho cái chung hay không? Báo chí và blog xem cứ như vụ Vinashin thứ hai, liệu có tập đoàn nào muốn làm ăn với PetroVN ở trong nước và nước ngoài nữa. Nhân dân, cán bộ lão thành tập đoàn cứ hỏi tôi có sai phạm đến mức đó không?”

PVN cũng có báo cáo về việc thu hồi khoản tiền TCty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí (PTSC) chưa thanh toán trong việc chuyển nhượng tàu Bình Minh 2 theo hợp đồng và khoản tiền 111,7 tỷ đồng mà TCty Cổ phần Xây lắp Dầu khí chưa thanh toán trong việc chuyển nhượng Khách sạn Thái Bình. Được biết, đến thời điểm hiện tại, PTSC đã thanh toán cho PVEP đợt 1 số tiền liên quan đến việc chuyển nhượng tàu Bình Minh 02 là 123 tỷ đồng, phần còn lại sẽ được PTSC thanh toán trả chậm có tính lãi với PVEP trong thời gian 08 năm theo đúng hợp đồng kinh tế đã được hai đơn vị này ký kết.

Ngày 29/12/2010, PVEP đã ký hợp đồng chuyển nhượng toàn bộ vốn của Cty TNHH MTV Du lịch Dầu khí Thái Bình cho PVC, trong đó dự án khách sạn dầu khí Thái Bình (đang thi công dở dang) đã chuyển giao cho PVC với giá trị là 111,7 tỷ đồng, thực chất đây là phần vốn ứng của PVEP cho dự án này do đó sẽ được PVC hoàn trả cho PVEP.

H.Minh